Home
>
Blog
>

Jak objąć analizą płatności x402: przewodnik dla zespołów danych blockchain

Technologia Blockchain
3.11.26

Nie ma listy płatności x402. Żadnego rejestru, żadnej flagi na transakcji, żadnego pojedynczego kontraktu do obserwowania. Jeśli chcesz uwzględnić te płatności w produkcie analitycznym, musisz zbudować taką listę samodzielnie.

Rynek już zwraca na to uwagę. Chainalysis śledzi wzrost płatności agentowych na Base, a TRM Labs pyta, jaka ich część naprawdę pochodzi od agentów AI. Obie analizy dotyczą pomiaru rynku. Ten artykuł dotyczy drugiej strony: tego, czego wymaga samodzielne zbudowanie takiego pokrycia.

Przez ostatnie miesiące budowaliśmy tę listę na potrzeby x402 Radar. Oto jak ta praca wygląda krok po kroku.

Sześć kroków do śledzenia płatności x402 on-chain: od znajdowania agentów po obsługę wielu sieci

Czym jest protokół x402?

x402 to otwarty protokół płatności, który wykorzystuje kod statusu HTTP 402, „Payment Required”, aby oprogramowanie mogło samodzielnie płacić: za wywołanie API, zbiór danych czy fragment analizy. Jest obecnie rozwijany przez x402 Foundation.

Powstał z myślą o oprogramowaniu, które płaci bez udziału człowieka, dlatego jest jednym z głównych kanałów płatności agentowych. Płatności są często bardzo małe. Na Base typowa płatność to około jednego centa.

Jak płatność x402 wygląda on-chain

W sieciach EVM przepływ składa się z czterech kroków:

  1. Klient prosi o zasób, na przykład o płatny endpoint API.
  2. Serwer odpowiada kodem 402, podając cenę, token (zwykle USDC) i miejsce płatności.
  3. Klient podpisuje autoryzację płatności i ponownie wysyła żądanie z dołączoną autoryzacją. Zwykle jest to transferWithAuthorization z EIP-3009 na USDC. Drugą drogą jest podpis Permit2.
  4. Facylitator weryfikuje autoryzację i rozlicza ją on-chain, zwykle wysyłając transakcję i płacąc za gaz. Czasem płacący sam wysyła swoją autoryzację. Następnie serwer zwraca zasób.
Jak działa płatność x402 w sieciach EVM: klient, serwer, facylitator x402 i rozliczenie w USDC

Z tego wynikają dwie konsekwencje dla każdego, kto to indeksuje:

  • Płacący jest w zdarzeniu Transfer USDC, niekoniecznie w tx.from. Transakcję zwykle wysyła facylitator. Płacącego odczytuj z transferu, a nie z nadawcy transakcji.
  • On-chain płatność x402 to zwykły transfer USDC. Nic w nim nie mówi „x402” ani „agent”. Wszystko, co czyni go płatnością agenta, musi pochodzić skądinąd.

Co robi facylitator x402?

Facylitator x402 to usługa, która weryfikuje podpisaną przez klienta autoryzację płatności i rozlicza ją on-chain w imieniu serwera. Zwykle wysyła transakcję i płaci za gaz, więc jako tx.from widać jego adres, a nie adres płacącego.

Działa to dzięki EIP-3009: transferWithAuthorization pozwala posiadaczowi tokena podpisać transfer poza łańcuchem, a każdemu, kto ma ten podpis, wysłać go do sieci. Płacący podpisuje, facylitator nadaje.

Jak śledzić płatności x402 on-chain: 6 kroków

Jeśli zdarzyło Ci się dodawać nową sieć do produktu analitycznego, większość z tego będzie brzmieć znajomo.

Krok 1: Zdecyduj, co liczysz

Brzmi to banalnie, ale takie nie jest. Istnieją co najmniej dwie rozsądne definicje:

  • Płatności w pełni zgodne ze specyfikacją x402: transfery dokładnie odpowiadające protokołowi, rozliczane oczekiwanymi kanałami.
  • Płatności dokonywane przez agentów AI: wszystkie transfery z portfeli, które można powiązać z agentem, także te tylko częściowo zgodne ze specyfikacją albo w ogóle z niej niekorzystające.

Publiczne narzędzia śledzące liczą głównie te pierwsze. W x402 Radar liczymy te drugie, bo właśnie ten przepływ interesuje zespół compliance. Obie miary mogą opowiadać bardzo różne historie. Dlatego publiczne dane o x402 tak bardzo się różnią i dlatego każda liczba pokazywana klientom wymaga definicji obok niej.

Nawet najwięksi dostawcy analityki wyznaczają tę granicę inaczej. Chainalysis identyfikuje płatności agentowe po portfelach korzystających z protokołu x402 i naliczył znacznie ponad 100 milionów takich płatności na Base do końca I kwartału 2026 roku. TRM Labs zaczął od rozliczeń przez znanych facylitatorów, odfiltrował płatności do samego siebie, masowe przepływy od garstki płacących oraz sprzedawców z bardzo małą liczbą kupujących i oszacował, że tylko od 0,6% do 7,5% pozostałych płatności wyglądało na agentów AI.

Latem obie miary zmieniały się w naszych danych w przeciwnych kierunkach. Ten sam rynek, odwrotny trend, a różnica wynika wyłącznie z tego, co się liczy. Dlatego każda liczba wymaga definicji obok niej.

Krok 2: Znajdź agentów

Jeśli liczysz płatności agentów, musisz najpierw wiedzieć, które adresy należą do agentów. Nie ma jednego źródła:

  • Rejestry agentów on-chain. ERC-8004 to największy, jaki znaleźliśmy, przynajmniej w niektórych sieciach. Podaje tożsamości agentów, ich właścicieli i portfele, na które wskazują. Jego zawartość omawiamy w artykule Know Your Agent on-chain.
  • Katalogi usług. Facylitatorzy publikują listy płatnych zasobów, a każdy wpis podaje endpoint, jego cenę, akceptowaną sieć i token oraz adres odbierający płatność. Największy z nich to Bazaar od Coinbase.

Każde źródło działa inaczej i obejmuje inny wycinek ekosystemu. Ich łączenie i utrzymywanie synchronizacji, gdy każdego dnia rejestrują się nowi agenci, to osobny pipeline.

x402 Radar: agent AI na Base zidentyfikowany z dwóch źródeł, rejestru ERC-8004 i danych o rozliczeniach x402

Krok 3: Sklasyfikuj sposób rozliczenia

Gdy masz już portfele agentów, każdy transfer USDC z ich udziałem wymaga etykiety mówiącej, jak został rozliczony:

  • przez znanego facylitatora x402, rozpoznawanego po adresach, które wysyłają jego transakcje rozliczeniowe on-chain,
  • jako autoryzowany transfer (EIP-3009 lub Permit2) wysłany przez adres spoza list facylitatorów,
  • jako zwykły transfer USDC wysłany przez samego płacącego.

Lista facylitatorów i ich adresów podpisujących pochodzi z publicznego wykazu i z deklaracji samych facylitatorów, a z czasem się zmienia. To także ona pozwala oddzielić płatności w pełni zgodne z x402 od pozostałych, gdy klient o to zapyta.

Krok 4: Rozdziel role

Dla każdej płatności zapisuj osobno co najmniej cztery adresy:

  • płacącego (ze zdarzenia Transfer),
  • odbiorcę,
  • wysyłającego (tx.from, często facylitator),
  • właściciela agenta w danym bloku, jeśli płacący jest zarejestrowanym agentem.

Ten ostatni wymaga danych z konkretnego momentu w czasie. Właściciele agentów się zmieniają, czasem kilka minut po ich utworzeniu, więc dzisiejszy właściciel niekoniecznie kontrolował agenta w chwili płatności.

x402 Radar: prawdziwa płatność x402 na Base z podziałem na płacącego, odbiorcę i facylitatora Coinbase, który ją rozliczył

Krok 5: Uzupełnij historię, a potem działaj na bieżąco

Aktywność x402 zaczęła się wiele miesięcy temu, więc pierwszym zadaniem jest odczytanie historii: zdarzeń rejestru od początku i każdego późniejszego transferu każdego portfela agenta. Potem indeks musi trzymać się blisko czoła łańcucha, czekać na odpowiednią liczbę potwierdzeń, by być odpornym na reorganizacje, i nadrabiać zaległości, gdy dostawcy RPC ograniczają odczyty, a to się zdarza.

Oba zadania konkurują o tę samą infrastrukturę. Pogodzenie uzupełniania historii z indeksowaniem na żywo, bez luk, to mało efektowna część pracy, która decyduje o tym, czy danym można zaufać.

Krok 6: Wejdź w wiele sieci

x402 działa w kilku sieciach. Obecnie obejmujemy Base, Ethereum i Polygon, a następna w kolejce jest Solana. Każda sieć ma własne rejestry, facylitatorów i specyfikę indeksowania, a sieci spoza EVM w ogóle nie używają EIP-3009, więc sposoby rozliczeń wyglądają w nich inaczej. Traktuj każdą nową sieć jako osobną integrację, a nie zmianę konfiguracji.

Typowe błędy przy indeksowaniu płatności x402

  • Używanie tx.from jako płacącego. Gdy po drodze jest facylitator, zwykle nim nie jest.
  • Traktowanie całego wolumenu jako popytu. Chainalysis powiązał skok z końca 2025 roku głównie z PING, memecoinem typu pay-to-mint, w którym każde wybicie było płatnością x402. TRM zwraca uwagę, że skrypty, testy obciążeniowe i transakcje z samym sobą zostawiają on-chain taki sam ślad jak agent. Wolumen to nie adopcja.
  • Zakładanie, że rejestr jest kompletny. Rejestracja jest dobrowolna i nie każdy agent jest w rejestrze.
  • Ufanie metadanym deklarowanym przez samych agentów. Nazwy i opisy agentów mówią to, co chcą ich autorzy.
  • Progi stworzone z myślą o ludziach. Przy płatnościach rzędu jednego centa wszystko, co dostrojono do transferów na ludzką skalę, przeoczy to, co się dzieje.

Jak x402 Radar obejmuje płatności x402

Najwięksi gracze mają zespoły badawcze, które mogą się tym zająć. Większość dostawców analityki ich nie ma, a ich klienci i tak będą zadawać te same pytania.

Tymczasem to ta sama praca, którą wykonujemy od pięciu lat, m.in. dla Elliptic, w ponad 56 sieciach: nowe źródła, kontrola kompletności, atrybucja i stały monitoring. x402 to po prostu nowy rodzaj płacącego, do którego ją stosujemy.

x402 Radar to miejsce, w którym to wszystko połączyliśmy. Znajduje agentów w rejestrach i katalogach, śledzi ich portfele, klasyfikuje sposób rozliczenia każdej płatności oraz rozdziela płacącego, odbiorcę, wysyłającego i właściciela, w sieciach Base, Ethereum i Polygon. Możesz korzystać z niego jako ze źródła danych przez API albo możemy zbudować te same możliwości w Twoim stosie technologicznym.

FAQ

Czym jest x402?

x402 to otwarty protokół płatności, który wykorzystuje kod statusu HTTP 402, „Payment Required”, aby oprogramowanie mogło samodzielnie płacić za API, dane i usługi, zwykle w USDC. Jest rozwijany przez x402 Foundation i stanowi jeden z głównych kanałów płatności agentowych.

Jak płatność x402 działa on-chain?

Klient prosi o płatny zasób, serwer odpowiada kodem 402 i ceną, a klient podpisuje autoryzację płatności, zwykle transferWithAuthorization z EIP-3009 na USDC. Facylitator weryfikuje ją i rozlicza on-chain, zwykle płacąc za gaz. On-chain efektem jest zwykły transfer USDC: płacący jest w zdarzeniu Transfer, a tx.from to zwykle facylitator.

Czym jest facylitator x402?

To usługa, która weryfikuje podpisaną przez klienta autoryzację płatności i rozlicza ją on-chain w imieniu serwera. Zwykle wysyła transakcję i płaci za gaz, więc jako nadawca transakcji widnieje jej adres, a nie adres płacącego.

Czym jest transferWithAuthorization z EIP-3009?

EIP-3009 to standard tokenów, zaimplementowany w USDC, który pozwala posiadaczowi autoryzować transfer podpisem poza łańcuchem. Każdy, kto ma ten podpis, może wysłać go on-chain, wywołując transferWithAuthorization. W ten sposób facylitatorzy x402 rozliczają płatności i płacą za gaz w imieniu płacącego.

Dlaczego statystyki płatności x402 tak bardzo się różnią?

Ponieważ liczą różne rzeczy. Niektóre narzędzia liczą płatności w pełni zgodne ze specyfikacją x402, inne wszystkie płatności dokonywane przez agentów AI, a szum filtrują na różne sposoby. Chainalysis naliczył znacznie ponad 100 milionów płatności agentowych na Base do końca I kwartału 2026 roku, a TRM Labs oszacował, że tylko od 0,6% do 7,5% odfiltrowanych rozliczeń x402 wyglądało na agentów AI.

Które sieci obsługują x402?

x402 zaprojektowano do działania w wielu sieciach. Działa w sieciach EVM, takich jak Base, Ethereum i Polygon, a także w sieciach spoza EVM, takich jak Solana, gdzie rozliczenie wygląda inaczej, bo nie ma tam EIP-3009. x402 Radar obejmuje obecnie Base, Ethereum i Polygon.

Chcesz przejść przez cały pipeline z inżynierem, który go zbudował? Umów 20-minutowe demo x402 Radar →

Znalazłeś coś interesującego? Umów się na rozmowę z jednym z naszych ekspertów i odkryj rozwiązania dopasowane specjalnie do Twoich potrzeb.